Kerkgeschiedenis Den Helder
Maranatha
Op oudere foto’s van Maranatha staat nog de geveltekst: Komt allen tot mij die vermoeid en belast zijt’. Deze tekst is er later vanaf gehaald. Het kleine kerkje, is eerder een kapel en heeft verschillende namen gehad: kerkje van Breet, Visbuurtkerk, kerkje van Kraak. Maar het stond vooral bekend als Maranatha. Maranatha is het kerkje van Zalige Breet, zonder kerkenraad, koster en zonder georganiseerd gemeentelijk leven. Breet (1835-1916) was een eenling. Na zijn breuk met het bestuur van de Palmstraatkerk stichtte hij zijn eigen evangelisatie. Het werd eeen plaats voor die mensen die de gewone kerk te deftig vonden en de preken onbegrijpelijk. Breet zou later in zijn eigen levensbeschrijving hierover zeggen: De overheersing van het Modernisme in de kerk en der onkerkelijke volksklasse in wier midden ik hoorde, maakten mijn arbeid gewenscht en noodzakelijk. Breet was broodbakker en bouwde zijn lokaal op zijn eigen terrein tegenover zijn bakkerij in de Vijzelstraat. De gedenksteen met het jaartal 1879 is nog steeds terug te vinden in gevel.
Geen kerk of merk
In Den Helder stond hij bekend als ‘Zalige Breet’. Maar ook buiten de havenstad had Cornelis Breet (1835-1916) bekendheid als broodbakker, evangelist én hulpverlener in de Visbuurt; de armste buurt van Den Helder. Breet deelde zijn brood, zijn geld en bracht het evangelie aan armen, zieken en aan lagerwal geraakte mensen. Hij bracht de boodschap uit de Bijbel. Een boodschap van vergeving, herstel en een nieuw begin, vandaar zijn bijnaam ‘Zalige Breet’. Wat dreef deze bakker, en waarom raakte hij in conflict met de kerk in de negentiende eeuw? Dit boek bevat ook zijn eigen herdenkingsboek dat hij in 1894 heeft geschreven. Aangevuld met foto’s en kerkhistorische informatie over Den Helder is deze uitgave een waardig eerbetoon aan deze bijzondere inwoner van Den Helder.
Breet had geen opvolger. Na zijn dood in 1916 stopt zijn werk en werd de kerk gesloten. Het pand werd gekocht door de familie Kikkert en gebruikt als pakhuis. Het werk van Breet kreeg onverwachts nieuw leven in de jaren dertig. In deze tijd kwam landelijk de Maranathabeweging op gang met een sterk verlangen en verwachting op de wederkomst van Jezus. Deze evangelische beweging werd gedreven door de Rotterdamse muziekleraar Johannes de Heer. Tijdens een driedaagse conferentie in Den Helder werd belastinginspecteur Hendrik Kraak zo gegrepen door het evangelie dat hij het werk van Breet ging voortzetten. Het pakhuis werd weer een kerkje en in 1932 opnieuw geopend. Uiteindelijk werd de kerk ook eigendom van Kraak en zou in de volksmond ‘het kerkje van Kraak’ heten.
Hendrik Kraak heeft enkele fraaie glas-in-lood ramen in het gebouw laten plaatsen. Het verhaal hierachter is te lezen in de brochure Even buurten bij verborgen schoonheden – Gemeente Den Helder.
Kraak overleed in 1970 daarmee kwam een einde aan de functie van het gebouw als evangelisatielokaal. Bets Kraak verkocht het pand en moest vanwege haar afnemende gezondeheid naar een verzorgingshuis. Zo kwam een einde aan het Maranathakerkje. In de jaren daarna kreeg het verschillende functies. Het pand is eigendom van de gemeente Den Helder en zal in 2026 een nieuwe functie krijgen als 'huiskamer' van de Visbuurt. Hiervoor zal een aanbouw aan het bestaande pand gerealiseerd moeten worden.
Maranathakerk Den Helder jaren ‘70
